De vijfde Israëlische verkiezingen in vier jaar bezorgden oud-premier Netanyahu en zijn bondgenoten 64 van de 120 parlementszetels. Als je wat preciezer kijkt naar die meerderheid van vier zetels gaat het om een verpletterende overwinning. Netanyahu’s naar Europese maatstaven erg rechtse Likoed partij vormt nu een regering met een paar religieus-nationalistische en ultra-orthodoxe partijen. Verslagen is het centrum-linkse blok zoals de media het allegaartje van anti-Netanyahu partijen noemen.
Continue readingAuthor Archives: Jan Willem Schnerr
Giorgia Meloni als 68e naoorlogse regeringsleider van Italië
Meloni is lange tijd onderschat. Zij was ook heel jong toen zij jaren geleden in een regering Berlusconi zat. Nu is zij 45 jaar en wordt waarschijnlijk de nieuwe Italiaanse premier. In vier jaar ging haar partij van vier naar zesentwintig procent. Zij heeft weinig regeringservaring, laat staan op Europees en internationaal niveau. Met argusogen wordt naar haar partij Fratelli d’Italia – Broeders van Italië – gekeken. “Neofascisten.”

“Poetins oorlog”, schokken en continuïteiten
Ik probeer al kranten lezend en websites bezoekend overzicht te behouden in deze turbulente tijd door continuïteiten en discontinuïteiten te inventariseren. Concreet: leidt de oorlog in Oekraïne momenteel tot een fundamentele verschuiving? Zo ja, welke? Voor het beantwoorden van zo’n vraag wordt meestal verwezen naar geschiedenisboeken die daarover in de toekomst zullen verschijnen. Gezien mijn leeftijd loop ik daar toch maar op vooruit.
Continue readingJohnson en Scholz, de circusdirecteur en de ‘saaie’ kanselier
Saai
Olaf Scholz en Boris Johnson verkeren beiden in een lastige situatie. Duitsland is het invloedrijkste land van Europa maar zodra het iets doet dat lijkt op machtspolitiek komt vanuit alle hoeken het naoorlogs verzet tevoorschijn. Ten tijde van de financiële redding van de Grieken werd Angela Merkel in de kranten daar ongestraft met Hitlersnorretje afgebeeld. Dat naoorlogs effect was tevens de reden dat Berlijn de zaken niet erger wilde maken door openlijk te vertellen dat de belangen van het Duitse bankwezen ook op het spel stonden. Dat laatste was voor media elders reden om van Duitse schijnheiligheid te spreken. Dat is een volgend probleem voor een Duitse kanselier (Luuk van Middelaar wees er al op in de NRC): het verzwijgen van nationale belangen, doodnormaal in Parijs, Londen en Washington, begint tot erosie van de Duitse geloofwaardigheid te leiden. “Zeg die dingen dan gewoon”, ben je geneigd te roepen. Maar een bondskanselier heeft te maken met een eigen bevolking die is opgegroeid in een opvoedings- en onderwijscultuur die tot in de haarvaten is doortrokken van Duitse schuld aan zo ongeveer alles wat in de laatste twee eeuwen fout is gegaan.
Continue readingKlimaatramp: Europa als laboratorium, Azië als centrum
Europa loopt voor
Europa is hard bezig met zijn project om de klimaatramp af te wenden (het “Fit for 55”-pakket). Het begint erop te lijken dat zelfs de enorme stoorzender die de oorlog in de Oekraïne vormt geen blijvende invloed zal hebben op de koers van dit gigantische en zeer complexe project. Het is relevant om de concreetheid en de consistentie van het klimaatbeleid van de EU te leggen naast het beleid en/of de beloftes die zijn gedaan door de VS, China en India. Het gaat met die drie immers om het machtigste land ter wereld (VS) met de meeste hefbomen om andere landen onder druk te zetten en de twee landen met de grootste bevolkingsomvang (China, India). De concrete plannen van de Europese Unie steken gunstig af tegen het glibberige nietsdoen van India, de nog niet duidelijke koers van Peking en tegen de plannen van de Amerikaanse regering. Het is onzeker of die Amerikaanse voornemens standhouden tegen een eventuele republikeinse verkiezingsoverwinning in 2024. Dat is pijnlijk want voor het klimaat zal doorslaggevend zijn wat de drie reuzen gaan doen.
Continue reading“Hoelang moet de oorlog duren?”
Het is lang geleden dat wij, althans ik, op de fiets door de stad reed en bedacht dat ik misschien nog wel een kernoorlog zou meemaken. Kleine atoombommen, zogenaamde tactische kernwapens, maar toch. Op 20 april verscheen in de NRC een column van Luuk van Middelaar onder de titel ‘Deze oorlog kan nog jarenlang woeden’. De schok van de oorlog in Oekraïne zegt van Middelaar, is nog niet echt voorbij toch begint iets van gewenning op te komen. Bij hem, een van de weinige strategische denkers in onze media leidt dat meteen tot de vraag of zich al een eindpunt van de oorlog begint af te tekenen. Dezelfde vraag kom je tegen in de uitstekende podcasts van Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk op de zender BNR. Twijfel ook of het wenselijke scenario, Rusland terug achter de eigen grenzen, überhaupt haalbaar is zonder dat in reactie daarop de Russische tactische kernwapens tevoorschijn komen.
Continue readingGroen Links en de crisis van de mensheid
Groen Links heeft op het politieke speelveld het centrale thema van de komende dertig jaar bezet: het Nederlandse aandeel leveren in de Europese en wereldwijde poging om een fatale klimaatramp te voorkomen. Een stap in de verkeerde richting is exclusief samenwerken of zelfs fuseren met de Partij van de Arbeid. De politieke constellatie in Nederland vraagt om een partij die een rigoureus klimaatbeleid combineert met een visie op hoe de lasten daarvan verdeeld worden binnen een gezonde economie. De luidruchtige discussie binnen de PvdA sinds gisteren (12/04), laat nog eens zien dat dit met de PvdA niet gaat lukken. Kijk naar Duitsland: hoe integratie van klimaat en economie moet.
Continue readingHet Westen en Poetin: the beauty and the beast?

De beelden uit de Oekraïne branden op het netvlies. Het duurt even voordat we helder kunnen nadenken over wat hier gebeurt. Bij nader inzien wijkt de werkelijkheid in elk geval af van het simpele, gangbare verhaal: Poetin (the beast) bevecht het lelieblanke Westen (the beauty).
Continue readingTweede Oekraïnecrisis: de prijs van de onnodige Navo-uitbreiding
De verschrikkelijke beelden uit de Oekraïne wekken heftige emoties bij ons op. Zij stemmen met wat vertraging ook tot nadenken. In dit artikel doe ik een poging tot dat laatste. Aanleiding zijn voor mij niet alleen die beelden maar ook een artikel uit Foreign Affairs dat mij door iemand werd toegestuurd.
Continue readingRusland, een verlaat slotakkoord van de 20e eeuw
De oude Sowjet-geest komt nog één keer uit de fles. Al wordt de nieuwe tsaar, Poetin niet gesteund door een Russische adel maar door een rondreizend circus van miljardairs die afwisselend verblijven in villa’s en paleizen in Moskou, Londen, Tel Aviv, Zürich, Marbella en New York. De twintigste eeuw waart rond. De Amerikaanse president Biden roept zowaar associaties op met de strenge rust die F.D. Roosevelt op oude foto’s uitstraalt, Boris Johnson doet zijn best om uit de schaduw van Churchill te stappen, de wereld buiten Europa en Amerika lijkt net als rond 1938 even niet te bestaan. Om het historische plaatje compleet te maken: Europese leiders vergaderden vorige week in Versailles net als in 1918. Maar dan grijpt de eenentwintigste eeuw ons weer bij de lurven: de gruwelen van de slagvelden zijn maar een paar tikken op je mobiel verwijderd. In de verte, voorbij het slagveld loert zwijgend maar veel sterker dan een eeuw geleden een Chinese draak. En Versailles?
Continue reading